Wypowiedzenie umowy spółki cywilnej? Jeżeli nie ma już innego wyjścia z sytuacji i jesteś pewien, że nie jesteście w stanie dogadać się ze wspólnikami, to może być to w jedyne wyjście.

Dzisiaj porozmawiamy o najprostszym, choć nie najszybszym sposobie wypowiedzenia umowy spółki cywilnej. Chodzi o tzw. zwykłe wypowiedzenie umowy spółki cywilnej, czyli wypowiedzenie z zachowaniem 3 miesięcznego okresu wypowiedzenia.

Ten sposób jest najprostszy i najbezpieczniejszy spośród wszystkich innych sposobów wystąpienia ze spółki cywilnej. Aby wypowiedzenie było skuteczne wystarczy ustalić czy jest spełnionych kilka podstawowych warunków.

Wypowiedzenie dla każdego wspólnika spółki cywilnej…

Jeżeli zastanawiasz się nad wypowiedzeniem umowy spółki cywilnej, to na początek mam dla Ciebie jedną bardzo dobrą wiadomość. Możliwość wypowiedzenia umowy spółki cywilnej z zachowaniem terminu wypowiedzenia wynika wprost z przepisów prawa, a konkretnie z art. 869 § 1 Kodeksu cywilnego.

W związku z tym skorzystanie z tego prawa jest możliwe w przypadku każdej spółki cywilnej, nawet jeżeli umowa spółki nie wypowiada się w żaden sposób na temat możliwości takiego wypowiedzenia.

Generalnie można także powiedzieć, że umowa spółki cywilnej nie może pozbawiać wspólnika możliwości wypowiedzenia umowy w ten sposób. Możliwe jest natomiast wprowadzenie pewnych zmian tak na korzyść wspólnika, jak i na jego niekorzyść. Ale o tym porozmawiamy przy okazji innego wpisu.

… zawartej na czas nieoznaczony

Istnieje tylko jeden warunek skorzystania z prawa wypowiedzenia umowy spółki cywilnej w ten sposób. Umowa spółki musi być zawarta na czas nieoznaczony. Inaczej mówić bezterminowo, czyli bez określenia terminu rozwiązania spółki cywilnej bezpośrednio w umowie.

W przypadku zdecydowanej większości spółek cywilnych nie powinno być z tym żadnego problemu. Dlaczego? Dlatego, że spółka cywilna zawarta na czas oznaczony to prawdziwy wyjątek. Jest to związane między innymi z tym, że zasadą w przypadku spółki cywilnej jest zawieranie umowy bezterminowo, czyli na czas nieoznaczony.

Jeżeli do umowy spółki cywilnej nie wprowadzono w sposób wyraźny innego postanowienia (czyli określającego długość obowiązywania umowy spółki cywilnej), to spółka cywilna domyślnie będzie zawarta na czas nieoznaczony.

Długi okres wypowiedzenia

Pewnym problemem może być natomiast sam okres wypowiedzenia umowy spółki cywilnej. Kodeks cywilny określa, że wspólnik może wypowiedzieć swój udział w spółce cywilnej na trzy miesiące naprzód na koniec roku obrachunkowego.

Wspomniane problemy pojawiają się w dwóch miejscach – po pierwsze odnośnie długości okresu wypowiedzenia. W przypadku poważnych konfliktów 3 miesięczny okres wypowiedzenia dla wielu wspólników okazuje się być zbyt długim.

Zasadą jest, że okres wypowiedzenia wynosi 3 miesiące. I jedynym miejscem pozwalającym skrócić ten okres jest umowa spółki – nie jest możliwe jego skrócenie tego terminu w inny sposób. Ale o tym w jaki sposób można zmieniać długość okresu wypowiedzenia opowiem przy okazji innego wpisu. Jeżeli interesuje Cię właśnie ta kwestia, musisz zostać stałym czytelnikiem bloga!

Wyjście ze spółki tylko z początkiem nowego roku

Drugim problemem związanym z okresem wypowiedzenia jest sposób obliczania upływu okresu wypowiedzenia – kiedy należy złożyć wypowiedzenie i kiedy odniesie ono rzeczywisty skutek w postaci wyjścia ze spółki. Okres wypowiedzenia wynosi 3 miesiące i jest liczony naprzód na koniec roku obrachunkowego.

Pojęcie roku obrachunkowego nie jest często wykorzystywane. Generalnie uważa się, że odpowiada ono pojęciu roku obrotowego wykorzystywanego między innymi w ustawie o rachunkowości. Rok obrotowy to rok kalendarzowy lub inny okres trwający 12 kolejnych pełnych miesięcy kalendarzowych, stosowany również do celów podatkowych. Tak przynajmniej określa to art. 3 ust. 1 pkt 9) Ustawy o rachunkowości.

W zdecydowanej większości przypadków rok obrotowy trwa od 1 stycznia do 31 grudnia, czyli odpowiada rokowi kalendarzowemu. Oznacza to, że wypowiedzenie umowy spółki cywilnej powinno zostać złożone najpóźniej do końca września danego roku.

Jeżeli zostanie złożone wcześniej, to skutek w postaci wyjścia ze spółki i tak nastąpi z końcem danego roku kalendarzowego. Jeżeli zostanie złożone zbyt późno, to albo odniesie skutek dopiero z końcem kolejnego roku obrachunkowego albo w ogóle pozostanie bezskuteczne. Wszystko zależy od treści wypowiedzenia.