Jeżeli chcesz podpisać ze spółką cywilną ważną dla Ciebie umowę, to uzyskaj zgodę małżonków wspólników spółki cywilnej na zawarcie tej umowy. To jedna z najważniejszych rzeczy, które możesz zrobić przed podpisaniem umowy ze spółką cywilną aby zabezpieczyć swoje interesy.

Pisałem już o tym bardzo ogólnie w jednym z poprzednich wpisów. Dzisiaj chciałbym przekazać Ci kilka bardziej konkretnych informacji na ten temat. Ten wpis dotyczył będzie sytuacji z perspektywy kontrahenta, ale już wkrótce znajdziesz na moim blogu wpis z perspektywy wspólnika spółki – zaufanie zaufaniem, ale w takiej sytuacji także warto zadbać o zgodę.

Na początek zaczniemy jednak nietypowo od krótkiego pytania i krótkiej odpowiedzi: dlaczego jako kontrahent spółki cywilnej powinieneś uzyskać taką zgodę? Dlatego aby móc wyegzekwować długi spółki cywilnej także z majątku wspólnika tej spółki objętego wspólnością majątkową małżeńską.

Umowę zawierają wspólnicy spółki cywilnej, nie spółka

Zacznijmy od jeszcze jednego często powtarzającego się pytania. Dlaczego małżonek wspólnika spółki cywilnej miałby udzielić zgodę na zawarcie umowy przez spółkę cywilną? W końcu umowę zawiera spółka cywilna, a nie wspólnik tej spółki.

Takie stanowisko jest oparte na pewnym niezrozumieniu sytuacji. W przeciwieństwie do innych spółek (na przykład spółki z o.o. – prowadzę także blog dotyczący tej spółki, musisz go koniecznie odwiedzić!), spółka cywilna nie ma podmiotowości prawnej. Oznacza to, że poprzez zawarcie umowy spółki cywilnej nie do chodzi do powstania podmiotu wyodrębnionego od jej wspólników, ale tylko do określenia zasad współpracy wspólników spółki cywilnej zmierzających do określenia założonego przez nich celu.

Często mówimy, że spółka cywilna podpisała umowę. Oznacza to w rzeczywistości, że umowę podpisali wszyscy wspólnicy spółki cywilnej działający razem w ramach spółki cywilnej (nawet jeżeli nie byli obecni w chwili podpisywania umowy).

Zgoda małżonka wspólnika spółki cywilnej wymagana wyjątkowo

Czy małżonek wspólnika spółki cywilne musi udzielać zgody na zawarcie każdej umowy przez spółkę cywilną? Oczywiście, że nie. Zgoda małżonka jest wymagana tylko w przypadkach określonych w przepisach prawa (art. 37 §1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Generalnie chodzi o przypadki, w których małżonek odpłatnie nabywa albo zbywa nieruchomość, przedsiębiorstwo, czy gospodarstwo rolne. Szerzej na ten temat przeczytasz w jednym z moich poprzednich wpisów dotyczącym zgody małżonków wspólników na założenie spółki cywilnej. Pozwolisz, że w tym miejscu nie będę powtarzał już tych informacji.

Brak uzyskania zgody oznacza „zawieszenie” obowiązywania czynności prawnej do czasu uzyskania zgody. Ale nie o tych przypadkach rozmawiamy w tym miejscu. Jest dla mnie całkowicie jasne, że jeżeli musisz uzyskać zgodę małżonka wspólnika, to po prostu musisz ją uzyskać.

Nie mówimy wtedy o zwiększeniu bezpieczeństwa lub uzyskaniu dodatkowej korzyści z punktu widzenia wierzyciela. Mówimy wtedy o absolutnej konieczności, o rzeczy całkowicie podstawowej i koniecznej do przeprowadzenia

Kontrahencie spółki cywilnej, uzyskaj dodatkowe korzyści!

Jeżeli chcesz uzyskać dodatkową korzyść, o której pisałem wcześniej – czyli uzyskać możliwość prowadzenia egzekucji za długi spółki cywilnej z majątku wspólnika tej spółki objętego wspólnością majątkową małżeńską – to powinieneś uzyskać zgodę małżonka wspólnika spółki cywilnej na zawarcie każdej umowy (czyli nie tylko wtedy gdy jest to wymagane przepisami prawa dla skuteczności umowy).

Z czego to wynika? Artykuł 787 Kodeksu postępowania cywilnego umożliwia nadanie tytułowi egzekucyjnemu (na przykład wyrokowi sądu) wydanego przeciwko osobie pozostającej w małżeństwie klauzuli wykonalności umożliwiającej prowadzenie przez komornika postępowania egzekucyjnego z majątku objętego wspólnością majątkową małżeńską.

art. 787 Kodeksu postępowania cywilnego

Tytułowi egzekucyjnemu wydanemu przeciwko osobie pozostającej w związku małżeńskim sąd nada klauzulę wykonalności także przeciwko jej małżonkowi z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową, jeżeli wierzyciel wykaże dokumentem urzędowym lub prywatnym, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużnika.

Konkrety proszę – jakie korzyści?

Jeżeli nie uzyskasz zgody małżonka wspólnika spółki cywilnej, to będziesz mógł prowadzić postępowanie egzekucyjne przeciwko wspólnikowi spółki cywilnej za długi tej spółki:

  • z majątku osobistego wspólnika,
  • z majątku spółki cywilnej (jeżeli pozwiesz wszystkich wspólników tej spółki).

A co jeżeli uzyskasz zgodę małżonka wspólnika spółki cywilnej? Będziesz miał jeszcze jedno źródło, z którego będziesz mógł zaspokoić swoje należności wobec spółki cywilnej – majątek wspólnika spółki cywilnej objęty wspólnością majątkową małżeńską.

I to właśnie ten majątek w wielu wypadkach ratuje sytuację wierzyciela spółki cywilnej. Nie muszę Cię chyba dodatkowo przekonywać, że uzyskasz dzięki temu bardzo dużą korzyść w razie problemów.

Kontrahencie spółki cywilnej, wszystko w Twoich rękach

Czas na krótkie podsumowanie. Zgoda małżonka wspólnika na zawarcie przez spółkę cywilną umowy nie jest konieczna w każdym przypadku. Można nawet powiedzieć, że konieczność uzyskania takiej zgody zachodzi tylko w wyjątkowych przypadkach.

Ale taką zgodę warto uzyskać nawet jeżeli nie musisz tego robić. Dotyczy to zwłaszcza większych umów lub sytuacji, w której z góry spodziewasz się problemów. Zgoda małżonka wspólnika spółki cywilnej umożliwia prowadzenie egzekucji komorniczej z majątku wspólnika spółki cywilnej objętego wspólnością majątkową małżeńską.