W poprzednim wpisie pisałem o tym kiedy wspólnik spółki cywilnej powinien uzyskać zgodę małżonka na podpisanie umowy spółki cywilnej.

Jeżeli masz problemy z umową spółki cywilnej i zgodą małżonka na podpisanie umowy przeczytaj najpierw tamten wpis – pozwoli Ci to mieć lepsze spojrzenie na całość problemy. W tym momencie przypomnę tylko, że obowiązek uzyskania zgody małżonka na podpisanie umowy spółki cywilnej jest wyjątkiem, a nie zasadą.

Zgoda taka jest generalnie potrzebna w przypadkach, w których z zawarciem umowy spółki cywilnej związane jest wniesienie z majątku wspólnego małżonków wkładu polegającego na zbyciu lub obciążeniu nieruchomości, użytkowania wieczystego, gospodarstwa rolnego, przedsiębiorstwa.

Założyliście spółkę cywilną bez zgody męża albo żony, Twojego lub wspólnika. Czy trzeba naprawić tą sytuację? A może wystarczy zostawić sprawę w spokoju i udawać, że nic się nie stało?

Co ma wisieć, nie utonie – umowa zawieszona w próżni?

Podstawowe pytanie, które będziesz musiał sobie postawić w takiej sytuacji jest następujące: czy w ogóle powinieneś coś robić w takiej sytuacji?

Aby podjąć odpowiednią musisz wiedzieć jaki jest skutek zawarcia umowy spółki bez zgody małżonka innego wspólnika w sytuacji, w której taka zgoda była wymagana. Taka czynność ma charakter tak zwanej czynności zawieszonej.

Co to oznacza? Umowa taka nie jest ani ważna, ani nieważna. Pozostaje w pewnego rodzaju próżni – w tym stanie trwa dopóki nie zostaną przesądzone losy tej umowy.

A losy tej umowy przesądzić może tylko małżonek wspólnika spółki cywilnej, który powinien był uzyskać zgodę na zawarcie umowy spółki cywilnej.

Houston, mamy problem!

Nie da się ukryć, że w znacznej części przypadków spółka cywilna może praktycznie funkcjonować pomimo braku wyrażenia zgody przez małżonka innego wspólnika na zawarcie umowy tej spółki. Może to mieć miejsce przez bardzo długi okres, nawet przez całe lata. I może to w ogóle nie być odczuwalne, co więcej często nikt może nie zdawać sobie sprawy z wadliwości umowy.

Ale wiesz kiedy pojawi się problem? Najprawdopodobniej w dwóch sytuacjach:

  1. kiedy Twojemu wspólnikowi przestanie być po drodze ze spółką cywilną;
  2. kiedy pomiędzy Twoim wspólnikiem i jego małżonkiem lub małżonką pojawią się problemy.

W takiej sytuacji mogą pojawić się naprawdę poważne problemy. Z jednej strony związane z możliwością szybkiej ucieczki ze spółki przez wspólnika, z drugiej strony z możliwymi żądaniami odnośnie wynagrodzenia za korzystanie z majątku bez uprawnienia.

Masz ochotę na bezpieczne lądowanie?

Co w związku z tym powinieneś zrobić aby przesądzić losy umowy spółki cywilnej, która została zawarta bez zgody małżonka Twojego wspólnika jeżeli zgoda ta była oczywiście wymagana?

Sytuację tą reguluje art. 37 § 2 oraz § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Powinieneś zwrócić się do tego małżonka i zażądać aby potwierdził zawarcie umowy spółki cywilnej w wyznaczonym przez Ciebie odpowiednim terminie (na przykład 14 dniowym).

Jeżeli małżonek potwierdzi zawarcie umowy spółki cywilnej, to umowa ta będzie ważna od momentu jej podpisania. Jeżeli małżonek odmówi potwierdzenia, to umowa będzie nieważna. Podobnie w przypadku, w którym małżonek Twojego wspólnika nie odpowie na Twoje żądanie potwierdzenia umowy – umowa ta będzie nieważna.

Umowa spółki cywilnej bez zgody małżonka – zapamiętaj!

Czas na krótkie podsumowanie. Czy umowa spółki cywilnej zawarta bez wymaganej zgody małżonka wspólnika jest nieważna? Nie, jest tak zwaną czynnością zawieszoną aż do momentu przesądzenia jej ważności przez małżonka wspólnika.

Czy patrząc z perspektywy innego wspólnika warto jest podejmować jakiekolwiek działania mające przesądzić losy umowy spółki cywilnej? Na to pytanie nie ma niestety jednoznacznej odpowiedzi. Będziesz musiał zdecydować co najlepiej zrobić w tej konkretnej sytuacji, w której się znajdujesz.

Musisz jednak pamiętać, że wadliwość umowy może zostać wykorzystana przeciwko Tobie w najmniej spodziewanym momencie. Aby przesądzić losy umowy, musisz zwrócić się do małżonka wspólnika o potwierdzenie umowy spółki cywilnej.